Η Καθαρά Δευτέρα δεν είναι μόνο η μέρα του χαρταετού, αλλά και μία από τις πιο πλούσιες γαστρονομικές παραδόσεις της Ελλάδας. Το τραπέζι στρώνεται με νηστήσιμα φαγητά, τα λεγόμενα «σαρακοστιανά», καθώς ξεκινά η περίοδος της μεγάλης νηστείας.

1. Η Λαγάνα

Είναι ο αδιαμφισβήτητος πρωταγωνιστής. Πρόκειται για έναν άζυμο άρτο (φτιάχνεται χωρίς προζύμι) με επίπεδο σχήμα και πολύ σουσάμι. Συμβολίζει τον άρτο που έφαγαν οι Ισραηλίτες κατά την έξοδό τους από την Αίγυπτο.

2. Ο Ταραμάς

Η ταραμοσαλάτα (λευκή ή κόκκινη) θεωρείται το «χαβιάρι των φτωχών». Ο ταραμάς (αυγά ψαριού) συμβολίζει τη γονιμότητα και την αφθονία. Είναι η ιδανική συνοδεία για τη ζεστή λαγάνα.

3. Τα Θαλασσινά

Καθώς το κρέας, τα γαλακτοκομικά και το ψάρι απαγορεύονται, την τιμητική τους έχουν τα θαλασσινά που δεν έχουν αίμα:

  • Χταπόδι: Συνήθως ξυδάτο ή κρασάτο.

  • Καλαμαράκια και σουπιές: Τηγανητά ή μαγειρεμένα με σπανάκι και ρύζι.

  • Μύδια και γαρίδες: Σαγανάκι ή αχνιστά.

4. Τα Όσπρια και τα Λαχανικά

  • Φασολάδα: Η «εθνική μας μαγείρισσα» σερβίρεται συχνά χωρίς λάδι (αν ακολουθείται η αυστηρή νηστεία).

  • Γίγαντες: Στο φούρνο με ντομάτα και σέλινο.

  • Τουρσιά: Πιπεριές, αγγουράκια και οι παραδοσιακές ελιές συνοδεύουν άψογα τα υπόλοιπα πιάτα.

5. Ο Μακεδονικός Χαλβάς

Το γεύμα κλείνει πάντα με χαλβά από ταχίνι. Είναι το γλύκισμα της Σαρακοστής που προσφέρει την απαραίτητη ενέργεια λόγω των θρεπτικών συστατικών του σουσαμιού.